కాలేయ వైఫల్యం - లక్షణాలు, కారణాలు, రకాలు, నివారణ, చికిత్స

English

Liver failure definition in Telugu

కాలేయం వైఫల్యం చెందడాన్ని వైద్య పరిభాషలో హెపాటిక్ ఫెయిల్యూర్ అని పిలుస్తారు, ఈ వ్యాధి వచ్చినవారిలో కాలేయం దాని పనితీరును దాదాపుగా కోల్పోతుంది.

తీవ్రమైన (అక్యూట్ ) కాలేయ వైఫల్యం కొన్నిసార్లు రోజులు లేదా వారాల్లో వేగంగా సంభవిస్తుంది మరియు దీర్ఘకాలిక( క్రానిక్) కాలేయ వైఫల్యం చాలా నెలలు లేదా సంవత్సరాలలో క్రమంగా సంభవించవచ్చు. దీర్ఘకాలిక కాలేయ వైఫల్యం ఉన్న వారిలో వచ్చే తీవ్రమైన (అక్యూట్ ఆన్ క్రానిక్) కాలేయ వైఫల్యం దీర్ఘకాలిక కాలేయ వ్యాధి ఉన్న రోగులలో కనిపిస్తుంది.ఇది ఆకస్మికంగా కాలేయ కణాలు తమ సహజమైన పనితీరు ని కోల్పోవడం (హెపాటిక్ డికంపెన్సేషన్) ద్వారా వర్ణించబడుతుంది.

కాలేయ వైఫల్యం ఒక ప్రాణాంతక పరిస్థితి మరియు పలురకాల కాలేయ వ్యాధుల యొక్క చివరి దశ. దీనికి తక్షణ వైద్య సహాయం అవసరం.

కాలేయ వ్యాధి నిపుణులు (హెపటోలోజిస్ట్) రోగి యొక్క కాలేయ పనితీరుని కామెర్లు (కళ్ళు పసుపు రంగులోకి మారడం), కడుపు నొప్పి, అలసట వంటి వ్యాధి లక్షణాలు, రోగి ఆరోగ్య సమస్యల కొరకు వాడుతున్న మందులు, మరియు కాలేయ హానికారకాలు వంటి వాటి ద్వారా అంచనా వేయవచ్చు .

కాలేయం శరీరంలోని అతి పెద్ద అవయవం, ఇది ఉదరం యొక్క కుడి ఎగువ మూలలో ఉండి ,శరీరానికి అవసరమైన ద్రవాలను సృష్టించడం, శక్తిని నిల్వ చేయడం మరియు రక్తాన్ని శుద్ధి చేయడం వంటి అనేక ముఖ్యమైన విధులను కలిగి ఉంటుంది.

కాలేయ వైఫల్యం యొక్క నిర్వచనం

కాలేయ వైఫల్యం అనేది ప్రాణాంతక పరిస్థితి. శరీరం లో పేరుకున్న వ్యర్థ మరియు విష పదార్దాలను బయటికి పంపించే శక్తి ని కాలేయం కోల్పోయినప్పుడు కాలేయ వైఫల్యం సంభవిస్తుంది, వైరస్ సంబంధిత ఇన్ఫెక్షన్లు, అతిగా మద్యం సేవించడం, మరియు మందుల వలన కలిగే దుష్ప్రభావాలు లేదా అంతర్లీన వైద్య రుగ్మతలు వంటి అనేక అంశాలు కాలేయ వైఫలయానికి కారణాలు కావచ్చు.

కాలేయ వైఫల్యం యొక్కఅర్థం

Meaning of liver failure in Telugu

హెపాటిక్ వైఫల్యం అంటే రెండు పదాల కలయిక

'హెపాటిక్' అనేది 'కాలేయం' అని అర్థం వచ్చే లాటిన్ పదం. 

'ఫెయిల్యూర్ ' అనేది ఆంగ్లో-ఫ్రెంచ్ పదం, దీని అర్థం 'కొరవడి' లేదా 'విజయవంతం కాదు'

కాలేయ వైఫల్యం వ్యాప్తి

Prevalence of liver failure in Telugu

• తీవ్రమైన(అక్యూట్ ) కాలేయ వైఫల్యం యొక్క వ్యాప్తి: తీవ్రమైన కాలేయ వైఫల్యం అనేది అరుదైన రుగ్మత. ఈ వ్యాధి ప్రతి 10 లక్షల వ్యక్తుల లో 1 నుంచి 8 మంది వ్యక్తులకి సంభవించవచ్చు అని పరిశోధనలు చెప్తున్నాయి . ఇది కాలేయ వ్యాధి సంబంధిత మరణాలలో 6 శాతం మరియు కాలేయ మార్పిడి జరిగిన వారిలో 7నుండి 8 శాతం వరకు సంభవిస్తుంది. తీవ్రమైన కాలేయ వైఫల్యం ఎక్కువగా 35-45 సంవత్సరాల వయస్సు గల వ్యక్తులలో ఎక్కువగా సంభవిస్తుంది, ఇందులో దాదాపు 60 శాతం కేసులు స్త్రీలకు సంబంధించినవి.

• దీర్ఘకాలిక కాలేయ వైఫల్యం యొక్క వ్యాప్తి: కాలేయ వ్యాధి యొక్క అన్ని దశల తీవ్రత ప్రాతిపదికన ఇది ప్రపంచవ్యాప్తంగా 1.5 కోట్ల మందిలో ఉన్నట్లుగా అంచనా వేయబడింది.వయస్సు-ప్రామాణిక దీర్ఘకాలిక కాలేయ వైఫల్యం మరియు సిర్రోసిస్ యొక్క వ్యాప్తి  20.7/100,000 అని నిరూపించబడింది, మరియు 2000వ సంవత్సరం నుండి దీని వ్యాప్తి 13 శాతం పెరిగింది.



• దీర్ఘకాలిక కాలేయ వ్యాధి తో పాటు వచ్చే తీవ్రమైన కాలేయ వైఫల్యం యొక్క వ్యాప్తి (అక్యూట్ ఆన్ క్రానిక్ కాలేయ వైఫల్యం): ఇది ప్రపంచ వ్యాప్తంగా వేధిస్తున్న ఆరోగ్య సమస్యలలో ప్రధానమైనది. ప్రపంచవ్యాప్తం గా కాలేయ వ్యాధులకు గురి అయ్యే వారిలో దీని వ్యాప్తి 20-35 శాతం ఉన్నట్లుగా గుర్తించబడింది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా, కాలేయ కణజాలం దెబ్బతిన్న (డీకంపెన్సేటెడ్ సిర్రోసిస్) రోగులలో 35 శాతం మంది దీర్ఘకాలిక కాలేయ వైఫల్యంతో బాధపడుతున్నారని కనుగొనబడింది, ఇందులో అత్యధికంగాదక్షిణాసియాలోనే 65 శాతం మంది ఉన్నారు.

భారతదేశంలో కాలేయ వైఫల్యం యొక్క వ్యాప్తి

Prevalence of liver failure in India

భారతదేశంలో సంవత్సరానికి 7–12,000 మంది వ్యక్తులు కాలేయ వైఫల్యానికి గురవుతారని అంచనా వేయబడింది, వీరిలో 1200–2000 మంది కాలేయ మార్పిడి అవసరమయ్యే తీవ్రతను కలిగి ఉన్నారు.సుమారుగా ఈ వ్యాధి వలన ప్రతిరోజూ నలుగురైదుగురు మరణిస్తున్నారు.



2020 ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) నివేదిక ప్రకారం సంవత్సరానికి సుమారు 3 లక్షల మంది భారతీయులు కాలేయ వ్యాధితో ప్రాణాలు కోల్పోతున్నారు,ఇది మొత్తం మరణాలలో 3.17 శాతం ,ప్రస్తుతం భారతదేశం 1 లక్ష మందికి 22.24 మరణాల రేటుతో వయస్సు- వ్యాధి సగటు మరణాలలో ప్రపంచంలో 83వ స్థానంలో ఉంది. ప్రతి ఏటా ప్రపంచవ్యాప్తంగా 20 లక్షల కాలేయ వ్యాధి సంబంధిత మరణాలు సంభవిస్తుండగా , 18.3 శాతం భారతదేశంలోనే సంభవిస్తున్నాయి.

కాలేయ వైఫల్యం రకాలు

Types of liver failure in Telugu

కాలేయ వైఫల్యాలు మూడు రకాలు, అవి :

• తీవ్రమైన (అక్యూట్) కాలేయ వైఫల్యం
• దీర్ఘకాలిక (క్రానిక్) కాలేయ వైఫల్యం
• దీర్ఘకాలిక కాలేయ వ్యాధి తో పాటు వచ్చే తీవ్రమైన (అక్యూట్ ఆన్ క్రానిక్) కాలేయ వైఫల్యం



తీవ్రమైన (అక్యూట్) కాలేయ వైఫల్యం: తీవ్రమైన కాలేయ వైఫల్యం అనేది అసాధారణమైన కాలేయ రుగ్మత, ఇది కాలేయ పనితీరును ఆకస్మికంగా మరియు వేగంగా కోల్పోవడం ద్వారా వర్ణించబడుతుంది.

దీర్ఘకాలిక కాలేయ వైఫల్యం: కాలేయం దెబ్బతినడం వల్ల కాలక్రమేణా దీర్ఘకాలిక కాలేయ వైఫల్యం అభివృద్ధి చెందుతుంది, ఇది వివిధ కారణాల వల్ల కాలేయం పూర్తిగా పనిచేయకుండా చేస్తుంది. దీర్ఘకాలిక కాలేయ వైఫల్యాన్ని ఎండ్ స్టేజ్ లివర్ డిసీజ్ లేదా డీకంపెన్సేటెడ్ లివర్ సిర్రోసిస్ అని కూడా అంటారు.

దీర్ఘకాలిక కాలేయ వ్యాధి తో పాటు వచ్చే తీవ్రమైన (అక్యూట్ ఆన్ క్రానిక్) కాలేయ వైఫల్యం:

దీర్ఘకాలిక కాలేయ వ్యాధిని ముందుగానే కలిగి ఉన్న రోగులు ఆకస్మికంగా కాలేయ కణజాలం దెబ్బతిని హెపాటిక్ డికంపెన్సేషన్ కలిగి ఉండవచ్చు. దీర్ఘకాలిక కాలేయ వ్యాధి తో పాటు వచ్చే తీవ్రమైన కాలేయ వైఫల్యం ఒకటి లేదా అంతకంటే ఎక్కువ కాలేయేతర అవయవ వైఫల్యాలతో పాటు అధిక మరణాలతో ముడిపడి ఉంది.

Symptoms of liver failure in Telugu

తీవ్రమైన కాలేయ వైఫల్యానికి సంబంధించిన లక్షణాలు:

కాలేయ వైఫల్య తీవ్రత ఆ వ్యాధి కారణాలు మరియు వ్యాధి దశని బట్టి ఉంటుంది. తీవ్రమైన (అక్యూట్) కాలేయ వైఫల్యం లక్షణాలు మరియు సంకేతాలు క్రింది రకంగా ఉండవచ్చు:

• కామెర్లు (కళ్ళు పసుపు రంగులోకి మారడం)

• ఎగువ కుడి పొత్తికడుపులో నొప్పి

• పొత్తికడుపు వాపు

• వికారం

• వాంతులు 

• అస్వస్థత

• డీహైడ్రేషన్ (శరీరం లో నీటి శాతం తగ్గిపోవుట)

దీర్ఘకాలిక కాలేయ వైఫల్యానికి సంబంధించిన లక్షణాలు:

రోగి యొక్క వ్యాధి తీవ్రత ని బట్టి దీర్ఘకాలిక కాలేయ వైఫల్యం యొక్క సంకేతాలు మరియు లక్షణాలు నిర్దిష్టంగా ఉండకపోవచ్చు. ప్రధానంగా రోగి ఈ లక్షణాలు కలిగి ఉండవచ్చు:

• అలసట 

• అనోరెక్సియా (ఆకలి కోల్పోవడం)

• బరువు తగ్గడం

 అక్యూట్ ఆన్ క్రానిక్ కాలేయ వైఫల్యం యొక్క లక్షణాలు :

• అధిక ద్రవం ఏర్పడటం 

• జీర్ణశయాంతర రక్తస్రావం

• పొత్తి కడుపు నొప్పి

• మానసిక స్థితి లో మార్పులు

కాలేయ వైఫల్యానికి కారణాలు

Liver failure causes in Telugu

తీవ్రమైన(అక్యూట్ ) కాలేయ వైఫల్యానికి కారణాలు

తీవ్రమైన కాలేయ వైఫల్యానికి అనేక కారణాలు ఉన్నప్పటికీ, ప్రపంచవ్యాప్తంగా తీవ్రమైన కాలేయ వైఫల్యానికి తరచుగా 

 రెండు కారణాలు ఉన్నాయి అవి :

• ఔషధ ప్రేరిత హెపటైటిస్ 
• వైరల్ హెపటైటిస్

అయితే హెపటైటిస్ సి వలన తీవ్రమైన కాలేయ వైఫల్యం అరుదు , హెపటైటిస్ డి హెపటైటిస్ బి వైరస్‌తో కలిసి సోకినప్పుడు లేదా సూపర్‌ఇన్‌ఫెక్ట్ చేసినప్పుడు తీవ్రమైన(అక్యూట్ ) కాలేయ వైఫల్యం సంభవించవచ్చు.

తీవ్రమైన కాలేయ వైఫల్యానికి జీవక్రియ కారణాలు:

• ఆల్ఫా1-యాంటీట్రిప్సిన్ (AAT) లోపం (AAT యొక్క తగినంత హెపాటిక్ సంశ్లేషణ లేనందువలన వచ్చే వంశపారంపర్య రుగ్మత,ఇది కాలేయం మరియు ఊపిరితిత్తులను హాని నుండి రక్షించే ప్రోటీన్).
• ఫ్రక్టోజ్ ను జీర్ణం చేయలేకపోవటం
• గెలాక్టోస్మియా (గెలాక్టోస్ జీవక్రియను ప్రభావితం చేసే రుగ్మత)
• లెసిథిన్-కొలెస్ట్రాల్ ఎసిల్ట్రాన్స్ఫేరేస్ లోపం (కొలెస్ట్రాల్ జీవక్రియను దెబ్బతీసే రుగ్మత)
• రేయ్ సిండ్రోమ్ (వైరల్ ఇన్ఫెక్షన్ తర్వాత కాలేయాన్ని ప్రభావితం చేసే పరిస్థితి)
• టైరోసినిమియా (బలహీనమైన టైరోసిన్ జీవక్రియ)
• విల్సన్ వ్యాధి (రాగి చేరడం ద్వారా కాలేయం ను  ప్రభావితం చేసే జన్యుపరమైన రుగ్మత)

తీవ్రమైన కాలేయ వైఫల్యానికి వాస్కులర్(రక్త నాళాలకి )సంబందించిన కారణాలు:

• ఇస్కీమిక్ హెపటైటిస్ (తెలియని కారణంతో వచ్చే కాలేయం యొక్క వాపు)
• హెపాటిక్ వెయిన్ థ్రాంబోసిస్ (హెపాటిక్ సిరలలో అడ్డంకి)
• పోర్టల్ వెయిన్ థ్రాంబోసిస్ (ప్రేగుల నుండి కాలేయానికి రక్తాన్ని తీసుకువెళ్లే పోర్టల్ సిరలో అడ్డు)
• హెపాటిక్ ఆర్టరీ థ్రాంబోసిస్ (హెపాటిక్ ధమనులలో రక్తం గడ్డకట్టడం)

క్యాన్సర్లు:

• కాలేయ వైఫల్యానికి దారితీసే క్యాన్సర్లు హెపాటోసెల్లర్ కార్సినోమా, మరియు కోలాంగియోకార్సినోమా మొదలైన ప్రాథమిక కాలేయ క్యాన్సర్లు
• అడెనోకార్సినోమా నుండి రొమ్ము మరియు ఊపిరితిత్తుల క్యాన్సర్ దాడి వంటి ద్వితీయ శ్రేణి క్యాన్సర్లు కాలేయ వైఫల్యానికి దారితీయవచ్చు.

 టాక్సిన్స్ ప్రేరేపిత కాలేయ వైఫల్యం :

 టాక్సిన్స్ కారణంగా కాలేయ వైఫల్యం సంభవించవచ్చు

• బాసిల్లస్ సెరియస్ టాక్సిన్
• సైనోబాక్టీరియా టాక్సిన్

ఇతర కారణాలు:

• అడల్ట్-ఆన్సెట్ స్టిల్ డిసీజ్ (అరుదైన ఇన్ఫ్లమేటరీ డిజార్డర్)
• వడ దెబ్బ
• కాలేయ మార్పిడి గ్రహీతలలో ప్రైమరీ గ్రాఫ్ట్ పనిచేయకపోవడం (కాలేయం మార్పిడి తర్వాత ప్రారంభ పనితీరును చూపించడంలో గ్రాఫ్ట్ విఫలమైనప్పుడు తిరిగి మార్పిడి చేయాల్సిన అవసరం ఉంది.

దీర్ఘకాలిక కాలేయ వైఫల్యానికి కారణాలు

సాధారణంగా ఈ కారణాలు ఎక్కువగా ఉండవచ్చు:

• ఆల్కహాల్-సంబంధిత కాలేయ వ్యాధి అధిక ఆల్కహాల్ తీసుకోవడం వల్ల కాలేయం పని చేసే సామర్థ్యాన్ని దెబ్బతీస్తుంది
• హెపటైటిస్ వైరస్ తో దీర్ఘకాలిక సంక్రమణం
• కాలేయంలో కొవ్వు చేరడం

ఈ వైద్య సమస్యల వల్ల అందరూ ఒకే విధంగా ప్రభావితం కాలేరు. ఈ రుగ్మతలతో బాధపడుతున్న వ్యక్తులలో కాలేయం దెబ్బతినే పరిమాణంలో తేడాలు ఉండవచ్చు. పరిశోధన ఆధారంగా, వివిధ రుగ్మతల వల్ల కాలేయం దెబ్బతినే స్థాయి నిర్దిష్ట వారసత్వ జన్యువులచే ప్రభావితమవుతుంది. 

ఇతర కారణాలు:

• ఆటో ఇమ్యూన్ హెపటైటిస్, దీనిలో శరీరం యొక్క రోగనిరోధక వ్యవస్థ కాలేయాన్ని ప్రభావితం చేస్తుంది
• వారసత్వంగా వచ్చే కాలేయ రుగ్మతలు
• కాలేయం యొక్క సిరల్లో రక్తం పేరుకుపోవుట వలన తరచు గుండె పనితీరు విఫలమవుట.
• కోలాంగిటిస్ మొదలైన పిత్త వాహికలకు హాని కలిగించే అసాధారణతలు
• కొన్ని మందుల దీర్ఘకాలిక ఉపయోగం
• పెద్ద మొత్తంలో విటమిన్ ఎ తరచుగా ఉపయోగించడం 

అక్యూట్ ఆన్  క్రానిక్ కాలేయ వైఫల్యం యొక్క కారణాలు

దీర్ఘకాలిక కాలేయ వైఫల్యానికి తీవ్రమైన కారణం అంతర్లీన కాలేయ వ్యాధి నేపథ్యంలో ట్రిగ్గర్ సంఘటన నుండి ఉద్భవించిందని భావిస్తున్నారు. ఆల్కహాల్-సంబంధిత గాయాలు, డ్రగ్-ప్రేరిత కాలేయ గాయాలు, వైరల్ హెపటైటిస్ (A, B, C, D, మరియు E), హైపోక్సియా గాయాలు మరియు ట్రాన్స్ జుగులర్ ఇంట్రాహెపాటిక్ పోర్టోసిస్టమిక్ షంట్ (TIPS) యొక్క ఇంప్లాంటేషన్ వంటి  కాలేయ విధానాలు హెపాటిక్ (కాలేయం) కు కారణాలు . రెండు ప్రధాన అదనపు హెపాటిక్ కారణాలు ప్రధాన శస్త్రచికిత్స మరియు బాక్టీరియల్ ఇన్ఫెక్షన్లు. 40 మరియు 50 శాతం మంది రోగులలో దీర్ఘకాలిక కాలేయ వైఫల్యానికి దారితీసే రోగనిర్ధారణ చేయని ట్రిగ్గరింగ్ సంఘటన ఉందని చెప్పబడింది.

కాలేయ వైఫల్యం ప్రమాద కారకాలు

Risk factors for liver failure in Telugu

అనేక ప్రమాద కారకాలు కాలేయాన్ని ఒకేసారి లేదా క్రమంగా దెబ్బతీస్తాయి, కాలేయ వైఫల్యానికి దారితీస్తాయి. కాలేయ వైఫల్యానికి కొన్ని ప్రధాన ప్రమాద కారకాలు క్రిందివి:

• ఆల్కహాల్ వినియోగం: దీర్ఘకాలిక ఆల్కహాల్ దుర్వినియోగం ఆల్కహాలిక్ కాలేయ వ్యాధికి దారి తీస్తుంది, ఇది చివరికి కాలేయ వైఫల్యానికి దారితీస్తుంది.
• నాన్-స్టెరాయిడ్ యాంటీ ఇన్ఫ్లమేటరీ డ్రగ్స్ (NSAIDS) దుర్వినియోగం: తీవ్రమైన కాలేయ వైఫల్యం యొక్క అనేక కేసులు అధిక NSAIDS వాడకం వల్ల సంభవిస్తాయి. NSAIDలు పెయిన్‌కిల్లర్లు, వీటిని చాలా ప్రిస్క్రిప్షన్ మరియు ఓవర్-ది-కౌంటర్ మందులలో చూడవచ్చు.
• టైప్ 2 డయాబెటిస్: పెరిగిన కాలేయ ఎంజైమ్‌లు, కొవ్వు కాలేయ వ్యాధి, సిర్రోసిస్, హెపాటోసెల్లర్ కార్సినోమా మరియు తీవ్రమైన కాలేయ వైఫల్యం వంటి అనేక కాలేయ పరిస్థితులు టైప్ 2 డయాబెటిస్‌తో ముడిపడి ఉన్నాయి.
• కాలేయ వ్యాధి యొక్క కుటుంబ చరిత్ర: కుటుంబ సభ్యులకు కాలేయ వ్యాధి చరిత్ర ఉన్నట్లయితే కాలేయ సమస్యలకు ఎక్కువ అవకాశం ఉండవచ్చు. హెమోక్రోమాటోసిస్, విల్సన్ వ్యాధి, లేదా ఆల్ఫా-1-యాంటిట్రిప్సిన్ లోపం వంటి జన్యు కాలేయ వ్యాధి కాలేయ వైఫల్యానికి కారణమవుతుంది, కాబట్టి సానుకూల కుటుంబ చరిత్ర ఉన్నట్లయితే లక్షణాల కోసం తనిఖీ చేయాలని సిఫార్సు చేయబడింది.
• అసురక్షిత సంభోగం: పునరావృతమయ్యే అసురక్షిత సంభోగంలో ఇన్ఫెక్షియస్ ఏజెంట్ ట్రాన్స్మిషన్ ప్రమాదం ఎక్కువగా ఉన్నట్లు కనుగొనబడింది. అపారమైన కాలేయ నష్టాన్ని కలిగించే వివిధ రకాల ఇన్ఫెక్షియస్ హెపటైటిస్‌లో హెపటైటిస్ బి వైరస్‌కు లైంగిక ప్రసారం ప్రధాన కారకం .
• టాక్సిన్స్ కు గురి అవటం: ఒక పరిశోధన ప్రకారం, ఆర్గానిక్ ద్రావణాలకు గురికావడం వల్ల కాలేయం దెబ్బతింటుంది. చాలా రసాయన పదార్థాలు జీవక్రియ చేయబడిన ప్రదేశం కాలేయం కాబట్టి, రసాయన పదార్ధాల విచ్ఛిన్నం సమయంలో ఉత్పత్తి చేయబడిన హెపాటిక్ టాక్సిన్స్ కారణంగా కాలేయం దెబ్బతింటుంది.
  

కాలేయ వైఫల్యం సమస్యలు

దీర్ఘకాలిక కాలేయ వైఫల్యం తో క్రానిక్ ఫెయిల్యూర్ , లేదా దీర్ఘకాలికమైనది లేదా అక్యూట్ అయినా అనేక ప్రమాదకరమైన సమస్యలకు దారితీయవచ్చు. కాలేయ వైఫల్యం యొక్క అత్యంత సాధారణ సమస్యలలో కొన్ని క్రిందివి:

• వరిసెయల్ బ్లీడింగ్ (అన్నవాహికలో విస్తరించిన సిరల నుండి రక్తస్రావం)
• అసైటిస్ (కడుపులో ద్రవం చేరడం)
• స్పాంటేనియస్ బాక్టీరియల్ పెరిటోనిటిస్ (పొత్తికడుపు కుహరంలో ఉండే పొరలో బాక్టీరియల్ ఇన్ఫెక్షన్)
• హెపాటిక్ ఎన్సెఫలోపతి (కాలేయం వైఫల్యం కారణంగా సంభవించే మెదడు రుగ్మత)
• హెపటోరెనల్ సిండ్రోమ్ (కాలేయం వైఫల్యం కారణంగా మూత్రపిండాల వైఫల్యం)
• హెపాటోపల్మోనరీ సిండ్రోమ్ (కాలేయం వైఫల్యం కారణంగా ఊపిరితిత్తులలో రక్త నాళాలు విస్తరించడం)
• హెపాటోసెల్లర్ కార్సినోమా (కాలేయం క్యాన్సర్)
• సెరెబ్రల్ ఎడెమా (మెదడు వాపు)
• హెపటైటిస్-సంబంధిత అప్లాస్టిక్ అనీమియా (హెపటైటిస్ కారణంగా ఎముక మజ్జ వైఫల్యం)
• ఎలక్ట్రోలైట్స్ మరియు యాసిడ్-బేస్ అసమతుల్యత
• పల్మనరీ ఎడెమా (ఊపిరితిత్తులలో ద్రవం చేరడం)
• ఏకకాలంలో బాక్టీరియల్ మరియు ఫంగల్ ఇన్ఫెక్షన్లు
  

కాలేయ వైఫల్యం నివారణ

ఆరోగ్యకరమైన జీవన విధానాన్ని ఎంచుకోవడం:

ఆరోగ్యకరమైన జీవనశైలిని నిర్వహించడం కాలేయ వ్యాధి ప్రమాదాన్ని తగ్గిస్తుంది మరియు కాలేయ పనితీరును పెంచుతుంది. ఆరోగ్యకరమైన జీవనశైలిని నడిపించడానికి సూచనలు :

• ఆరోగ్యకరమైన బరువునుకలిగి ఉండటం 
• పోషకమైన ఆహారాన్ని తినటం 
• క్రమం తప్పకుండా వ్యాయామం చేయడం మరియు ఆల్కహాల్‌కు దూరంగా ఉండటం(ఆల్కహాల్‌) వల్ల కాలేయం పని చేయడం కష్టమవుతుంది
• అవసరమైన మోతాదులో మాత్రమే మందులు తీసుకోవడం మరియు మోతాదు మార్గదర్శకాలకు కట్టుబడి ఉండటం

కాలేయ వ్యాధికి కారణమయ్యే వ్యాధులకు మెరుగైన చికిత్స: ఏదైనా అంతర్లీన వైద్య పరిస్థితి లేదా కాలేయ వ్యాధి విషయంలో, సంరక్షణ మార్గదర్శకాలను పాటించడం మరియు హెపాటాలజిస్ట్‌తో క్రమం తప్పకుండా అనుసరించడం చాలా అవసరం. ఇలాంటి పరిస్థితులకు వ్యతిరేకంగా సాధ్యమైనంత ఉత్తమమైన సంరక్షణను నిర్ధారించడం చాలా ముఖ్యం అవి :

• మధుమేహం ( రక్తంలో పెరిగిన గ్లూకోజ్)
• హెపటైటిస్ బి (హెపటైటిస్ బి వైరస్ ద్వారా కాలేయం యొక్క వైరల్ ఇన్ఫెక్షన్)
• హెపటైటిస్ సి (హెపటైటిస్ సి వైరస్ ద్వారా కాలేయం యొక్క వైరల్ ఇన్ఫెక్షన్)
• నాన్-ఆల్కహాలిక్ స్టీటోహెపటైటిస్ (NASH)
• సిస్టిక్ ఫైబ్రోసిస్ (ఊపిరితిత్తులు మరియు జీర్ణవ్యవస్థను దెబ్బతీసే జన్యుపరమైన రుగ్మత)

ప్రమాద కారకాల నిర్వహణ:

ఆల్కహాల్ సంయమనం: రోజుకు నాలుగు పానీయాల కంటే ఎక్కువ (48 గ్రా) ఆల్కహాల్ కాలేయ క్యాన్సర్, సిర్రోసిస్ మరియు ప్రారంభ మరణాల ప్రమాదంతో ముడిపడి ఉంటుంది. ఆల్కహాల్ యొక్క ఖచ్చితమైన సంయమనం కాలేయ వ్యాధుల ను నిరోధించడంలో సహాయపడుతుంది.

రోగనిరోధకత: తీవ్రమైన మరియు అక్యూట్ కాలేయం ,కాలేయ వైఫల్యానికి దారితీయవచ్చు, కాబట్టి శిశువులు మరియు పెద్దలు అందరూ హెపటైటిస్ వైరస్‌లకు వ్యతిరేకంగా ముఖ్యంగా హెపటైటిస్ బి కి వ్యతిరేకంగా టీకాలు వేయాలని సిఫార్సు చేయబడింది.

కాలేయ వైఫల్యం నిర్ధారణ

Liver failure diagnosis in Telugu

తీవ్రమైన(అక్యూట్ ) కాలేయ వైఫల్యం: తీవ్రమైన(అక్యూట్ ) కాలేయ వైఫల్య నిర్ధారణలో చరిత్ర, శారీరక పరీక్ష, ప్రయోగశాల పరీక్షలు, ఉదర ఇమేజింగ్, ముందస్తు కామెర్లు, మందులు, మద్యపానం, కుటుంబ కాలేయ వ్యాధి చరిత్ర మరియు వైరల్ హెపటైటిస్ ప్రమాద కారకాలు ఉంటాయి.

ప్రయోగశాల పరీక్షలు: కారణాన్ని గుర్తించడానికి మరియు తీవ్రతను అంచనా వేయడానికి, క్రింద పేర్కొన్న ప్రయోగశాల పరీక్షలు అవసరం:

• ప్రోథ్రాంబిన్ సమయ పరీక్ష
• కాలేయ పనితీరు పరీక్ష (LFT)
• కిడ్నీ పనితీరు పరీక్ష (RFT)
• జీవక్రియ ప్యానెల్ పరీక్ష (Metabolic panel)
• పూర్తి రక్త చిత్రం (CBP)
• వైరల్ హెపటైటిస్ సెరాలజీ 
• HIV (మానవ రోగనిరోధక లోపం వైరస్) సెరాలజీ
• ఆటో ఇమ్యూన్ మార్కర్స్
• ధమనుల రక్త వాయువు (ABG)
• రక్తంలో NSAIDS (నాన్-స్టెరాయిడ్ యాంటీ ఇన్ఫ్లమేటరీ డ్రగ్స్) స్థాయి
• అల్ట్రాసోనోగ్రఫీ

 ఇతర పరీక్షలు:

• విల్సన్ వ్యాధి ఉంది అని అనుమానం ఉన్న రోగులలో సెరులోప్లాస్మిన్ పరీక్ష
• హెపటాలజిస్ట్ హెపటైటిస్ బి వైరస్ యాంటీ-హెపటైటిస్ డి వైరస్ ప్రతిరోధకాలను తీవ్రమైన లేదా దీర్ఘకాలిక హెపటైటిస్ ఉన్న వ్యక్తుల నుండి సూచించవచ్చు. హెపటైటిస్ ఇ వైరస్‌కు వ్యతిరేకంగా యాంటీబాడీస్ కూడా స్థానిక ప్రాంతాలకు ప్రయాణ చరిత్ర ఉన్నట్లయితే పరీక్షించబడతాయి.

దీర్ఘకాలిక కాలేయ వైఫల్యం

• కాలేయ పనితీరు పరీక్ష(LFT)
• బిలిరుబిన్ పరీక్ష సీరం అల్బుమిన్ (SERUM BILRUBIN )
• అల్ట్రాసౌండ్ అబ్డోమెన్ USG- abdomen 
• కంప్యూటెడ్ టోమోగ్రఫీ CT- Scan 
• తాత్కాలిక ఎలాస్టోగ్రఫీ
• చీలిక హెపాటిక్ సిరల ఒత్తిడి
• డాప్లర్ స్కాన్ (Doppler Scan)
• ఎలక్ట్రోఎన్సెఫలోగ్రామ్ (EEG)
• ఎగువ ఎండోస్కోపీ 
• కాలేయ బయాప్సీ 

అక్యూట్ ఆన్  క్రానిక్ కాలేయ వైఫల్యం

అక్యూట్ ఆన్ క్రానిక్ కాలేయ వైఫల్యం తరచుగా అదనపు హెపాటిక్ అవయవ నష్టంతో సంబంధం కలిగి ఉంటుంది కాబట్టి, ఇన్‌ఫెక్షన్, అవయవ ప్రమేయం లేదా అవయవ వైఫల్యాన్ని నిర్ధారించడానికి, అలాగే క్లినికల్ ఎగ్జామినేషన్‌కు మద్దతు ఇవ్వడానికి ఇమేజింగ్ పరీక్షలు అవసరం కావచ్చు:

• ఉదర, ఛాతీ మరియు మెదడు ఇమేజింగ్
• వివిధ అవయవాలకు సంబంధించిన మాగ్నెటిక్ రెసొనెన్స్ ఇమేజింగ్ (MRI) మరియు కంప్యూటెడ్ టోమోగ్రఫీ (CT) స్కాన్లు
• డాప్లర్‌తో ఉదర సోనోగ్రామ్.
  

కాలేయ వైఫల్యం చికిత్స

Liver failure Treatment in Telugu

కాలేయ వైఫల్యం అనేది సంక్లిష్టమైన సిండ్రోమ్, ఇది సంక్లిష్టతలను నివారించడానికి రోగనిర్ధారణ పనితో పాటు ఇంటెన్సివ్ కేర్, కాలేయ మార్పిడి సౌకర్యాలు మరియు సత్వర చికిత్స అవసరం. కారణాన్ని బట్టి, కాలేయ వైఫల్యానికి చికిత్స చేయవచ్చు

మందులు:

• NSAIDS అధిక మోతాదుకు విరుగుడు
• హెపటైటిస్ వైరస్ ప్రేపించిన కాలేయ వైఫల్యానికి అంటి వైరల్స్ 
• ఆటో ఇమ్యూన్ ప్రేరిత కాలేయ వైఫల్యానికి స్టెరాయిడ్స్
• పుట్టగొడుగుల విషానికి యాంటీబయాటిక్స్

శస్త్రచికిత్స విధానాలు :

• కాలేయ మార్పిడి
• ఎండోస్కోపిక్ బ్యాండ్ లిగేషన్ మరియు ఇంజెక్షన్ స్క్లెరోథెరపీ
• ట్రాన్స్ జుగులర్ ఇంట్రాహెపాటిక్ పోర్టోసిస్టమిక్ షంట్ (టిప్స్)
  

కాలేయ వైఫల్యం మరియు కాలేయ సిర్రోసిస్ మధ్య వ్యత్యాసం

Difference between liver failure and liver cirrhosis

లివర్ సిర్రోసిస్ vs కాలేయ వైఫల్యం

కాలేయ సిర్రోసిస్ మరియు కాలేయ వైఫల్యం రెండూ ముఖ్యమైన కాలేయ వ్యాధులు అయినప్పటికీ, అవి వాటి ఏటియాలజీ, లక్షణాలు మరియు రోగ నిరూపణ మొదలైన వాటిలో విభిన్నంగా ఉంటాయి.